MARAMING SALAMAT, SIERRA MADRE!
Maikling kwento ni Gregorio V. Bituin Jr.
Dalawang supertyphoon ang nanalasa sa bansa nitong Nobyembre lang. Nitong Nobyembre 2 nang manalasa ang bagyong Tino at petsang Nobyembre 8-10 naman ang bagyong Uwan. At naging paksa iyon ng usapan ng magkaklase, lalo na ang Sierra Madre na kilalang tanggulan ng bansa laban sa mga bagyo.
"Uy, alam n'yo ba?" sabi ni Lina kina Lara, Lani at Lorna.
"Ang alin?" agad na tanong ni Lara.
"May Sierra Madre palang pelikula si FPJ at Sierra Madre rin ang titulo ng bantog na kanta ni Coritha." Ani Lina.
"Ay, ganuon ba? Talaga palang kilala ang Sierra Madre, di lang noon, kundi ngayong nanalasa ang dalawang matitinding bagyo sa atin, ang Tino at ang Uwan." Sagot naman ni Lani.
“Meron pa,” tanong muli ni Lina. “Alam n'yo rin bang may Presidential Proclamation No. 413 na nagdedeklarang ang Setyembre 26 ng bawat taon bilang Save Sierra Madre Day. Nilagdaan ito ng dating Pangulong Noynoy Aquino noong Hunyo 19, 2012, bilang pag-alala sa bagyong Ondoy at pagligtas ng Sierra Madre sa atin.”
“Parang pinangalan sa Save Sierra Madre Network, ah. ‘Yun bang sinamahan natin noong 2009 na Lakad Laban sa Laiban Dam.” Ani Lani.
“Napag-aralan naman natin sa agham na naipagtatanggol tayo ng 540-kilometrong bulubundukin ng Sierra Madre sa matitinding bagyo. Gayunman, may mga sumasalungat dito, tulad ng Amerikanong storm chaser na si Josh Morgerman, na nakadestino sa Baler, Aurora upang subaybayan ang Uwan at sinabi sa kanyang Facebook page na ang Sierra Madre ay hindi nagpapahina sa bagyo mula simula.” Ani Lina.
“Para siyang climate denier na nais lang guluhin ang bansa upang maagaw nila ang mineral sa Sierra Madre,” tugon naman ni Lara. “Ano pa bang aasahan mo sa mga dayuhan, lalo na’t baka pakawala ng mga kapitalista? Ang mabuti pa’y aralin din natin ang agham niyan at alamin mula sa karanasan ng mga matatanda at mga katutubo ng Sierra Madre ang buting idinulot nito, lalo na sa panahon ng bagyo.”
Sumagot si Lorna, “Ang Sierra Madre bilang tagapagtanggol laban sa matitinding bagyo ay isang kuwentong kasingtanda na ng panahon. Ayon sa isang alamat, si Inang Sierra ay lubos na pinoprotektahan ang kanyang dalawang anak na lalaking sina Iloco at Tagalo. Nang patayin ng kanyang manliligaw, si Bugsong Hangin (ang hari ng mga hanging silangan), ang mandirigmang minamahal niya, si Lusong, ihinarap ni Sierra ang kanyang dalawang anak na lalaki at pinrotektahan sila mula sa mga pag-atake ni Bugsong Hangin gamit ang kanyang likuran.”
Ito naman ang tugon ni Lina, “May ilang pananaliksik din talagang nagsasabi hinggil sa agham, tulad ng natuklasan nina Gerry Bagtasa at Bernard Alan Racoma ng Unibersidad ng Pilipinas.”
“Bakit? Ano naman ang nasaliksik nila?” Tanong ni Lara.
Tumugon si Lina, “Sa pagsusuri sa 45 bagyong tumama sa Luzon mula 2000 hanggang 2022 gamit ang mga bagong modelo ng pananaliksik at pagtataya ng panahon, natuklasan nina Gerry Bagtasa at Bernard Alan Racoma ng Unibersidad ng Pilipinas na ang pagdaan ng bagyo sa Sierra Madre ay hindi nagpapahina sa bagyo – na nagmumula sa silangan at kumikilos pakanluran – bago tumama sa lupa at sa unang anim na oras ay tumatawid ito sa lupa.”
“Matinding agham iyan na talagang dapat pa nating aralin at suriin. Anuman ang kanilang saliksik, ang mahalaga ngayon,” ani Lorna, “ay naipagtatanggol tayo ni Inang Sierra Madre. At pasalamatan natin siya sa kanyang mga ginawang pagprotekta sa atin. Panahon naman na tayo ang magprotekta sa kanya laban sa mga sumisira ng kanyang kagubatan at kabundukan.” Agad siyang nagtulos ng kandila sa tabi ng isang puno.
“Bakit ka nagtulos ng kandila riyan?” Tanong ni Lani.
“Tara. Magsindi rin kayo ng kandila.” ani Lorna, “Pasalamatan natin si Inang Sierra Madre sa kanyang tungkuling pangalagaan tayo.”
Nagsindi rin ng kandila ang mga kausap niya. At sabay-sabay silang nagsabi ng “Maraming salamat, Sierra Madre!”
Isang pagkakataon iyon upang muli nilang itaguyod ang marangal na misyong alagaan ang Sierra Madre, at manawagan din sa iba’t ibang sektor ng lipunan upang pangalagaan ang nasabing kabundukan.
* Unang nalathala sa pahayagang Taliba ng Maralita, ang opisyal na publikasyon ng pambansang samahang Kongreso ng Pagkakaisa ng Maralitang Lungsod (KPML), Nobyembre 1-15, pahina 18-19.
